نویسنده: farshistory تاریخ: 25 تير 1388 بازدید: 80 بار

سراي مشير يا سراي گلشن از آثار د�?ره قاجاريه در شيراز است كه در انتهاي جن�?بي بازار �?كيل در گ�?شه شرقي آن قرار گرفته است.

اين سرا كه داراي طرح �? نقشه اي دايره اي (هشت گ�?ش) است، ت�?سط ميرزا اب�?الحسن خان مشيرالملك احداث شده است.

سر در �?ر�?دي سراي مشير، داراي د�? طبقه كاشي كاري شده است كه چند لچكي نيز در آن قرار دارد. در بالاي آن نيز، به جهت ن�?رگيري حجره هاي طبقه د�?م سرا، پنجره اي مشبك از آجر قرار گرفته است.

رخ بام نيز از قطعات سنگ يكپارچه تهيه شده است. در د�? طرف نماي سردر �?ر�?دي، د�? اسپره كاشي كاري شده �?ج�?د دارد �? بالاتر از آن، مقرنس هايي از كاشي قرار گرفته است.

در زير آن كتيبه اي كاشي كاري شده با زمينه لاج�?ردي �? خط نستعليق عبارت سراي گلشن بناي مرحمت پناه حاجي ميرزا اب�?الحسن خان مشيرالملك شيرازي را نشان مي دهد. در پايين كتيبه، د�? سنگ مرمري قرار گرفته كه بر ر�?ي آنها در سه سطر عبارتي در بيان اهداف تأسيس سرا، حجاري شده است �? در پايان نيز تاريخ 1282 ه.ق قيد شده است. در د�? طرف اين د�? سنگ، د�? حاشيه كاشي كاري مزين به شاخ �? گل �? برگ، قرار گرفته است.

د�? پله از د�? تخته سنگ يك پارچه، در �?ر�?دي اين سرا به س�?ي دالان �?ر�?دي قرار دارد. در عرق چين سقف دالان �?ر�?دي ترنج هايي بر �?ري قطعات كاشي كاري �?ج�?د دارد. سراي مشير داراي د�? طبقه است كه كف پ�?ش طبقه ا�?ل از قل�?ه سنگ �? طبقه د�?م سنگ �? آجر است. در هر طبقه حجره هايي �?ج�?د دارد �? در جل�? حجره ها، اي�?اني قرار گرفته است. حجره هاي طبقه د�?م يكت�? هستند �? مرزهاي لچكي هاي آن كاشي كاري شده است.

مدخل �?ر�?دي سرا، كاسه پ�?ش بزرگي است كه به يك شاه ت�?يزه تكيه كرده است.

حجره هاي طبقه يا اشك�?ب ا�?ل، ت�?درت�? مي باشد �? به �?سيله راهر�?يي به حياط متصل مي ش�?ند. اين حجره ها داراي درهاي چ�?بي منبت �? مشبكي هستند كه از چ�?ب ساج ساخته شده اند.

سه رشته پلكان در سه ضلع مختلف طبقه ا�?ل را به طبقه د�?م متصل مي كند. طبقه يا اشك�?ب د�?م در لبه اي�?ان داراي فخرمدين است.

اين بنا خ�?د به شكل هشت ضلعي است كه اتاق ها در هشت ضلع آن قرار گرفته است.  در �?سط حياط نيز ح�?ض بزرگ هشت ضلعي اي قرار دارد كه لبه �? پاش�?يه آن از سنگ هاي مختلف يكپارچه ساخته شده است �? در آن سه ف�?اره �?ج�?د دارد. در چهار طرف اين ح�?ض، باغچه هايي قرار گرفته است �? در آن درخت  نارنج پر�?رش يافته است.

كف پ�?ش سراي مشير، قطعات ك�?چك سنگ است. در ضلع شمالي اين سرا، در فضاي بسته هشت ضلعي، ساختمان هايي قرار گرفته كه داراي سقف مرتفعي است كه كاشي كاري �? مقرنس كاري شده است. در �?سط گنبد آن نيز، بادگيري �?ج�?د دارد كه در دهانه آن اشعاري مشتمل بر نام چهارده امام، با خط نستعليق بر ر�?ي كاشي نگاشته شده است. اين ساختمان مدتي در اختيار سازمان جلب سياحان فارس قرار گرفت. آنها نيز در اين محل قه�?ه خانه اي به سبك قه�?ه خانه هاي قديمي احداث نم�?دند كه هم اينك از آن اثري نيست.

در ضلع جن�?بي حياط نيز تالار �? اتاق هايي در بخش هاي بالا �? پايين قرار دارد.

در ضلع شرقي �? غربي حياط، مغازه ها �? راهر�?هايي �?ج�?د دارد كه در مغازه ها همگي ارسي هاي چ�?بي است كه با شيشه هاي رنگي تزيين شده است.

معماري اين بنا، برگرفته از معماري كار�?انسراهاي صف�?ي است.

در زمان پهل�?ي به دست�?ر فرح ديبا، كاشي هاي ريخته �? درك هاي فرس�?ده �? شكسته اين بنا مرمت شد. اين بنا با رنگ زرد �? طرح هاي گلداني معرف سبك اختلاط است كه در زمان قاجاريه رايج شده ب�?د. سازمان ميراث فرهنگي، اين بنا را در سال 1347 ه.ش . با شماره 424 به ثبت تاريخي رسانيد.

نظرات (0)   نسخه قابل چاپ

0 1 2 3 4 5  ( امتيازها: 0)