غار سنگ تراشان جهرم شاهکاری نادر در دنیا

متاسفانه در سال‌های اخیر، تعدادی از ست�?ن‌های غار تخریب شده‌اند که این امر، علا�?ه بر ایجاد ترک‌هایی در سقف، سبب ناامنی قسمت‌هایی از غار شده‌است. با ت�?جه به زیبایی �? منحصربه‌فرد ب�?دن مجم�?عه، انتخاب مشا�?ر برای مطالعه �? ارایهٔ طرح به‌سازی �? حفاظت، در کنار ایجاد کاربری‌های گردشگری �? خدماتی لازم است. با هماهنگی‌های لازم با مقامات شهرستان جهرم، اجرای طرح به‌ص�?رت مشارکتی نیز انجام شده‌است.

اکن�?ن مطالعات �?ی�?تکنیک �? مقا�?م‌سازی غار سنگ‌شکنان جهرم �? نقشه‌برداری ت�?سط دانشگاه صنعتی شیراز درحال اجراست.

داستان غار سنگ شکنان جهرم :

ر�?زی که با اسب در حال گردش در کنار ر�?دخانه قلات ( بل�?ار امام ک�?چه 59 ) ب�?دم که صدای ضربات م�?ز�?ن پتک ت�?جهم را به خ�?دش جلب کرد به سمت صدا رفتم پیرمردی را دیدم که در حال تراشین سنگهای ک�?ه ب�?د از کارش خشم آمد �? با ا�? به صحبت نشستم سپس به اصرار پیرمرد به خانه اش رفتم �? نهار را میهمان ا�? ب�?دم اینجا ب�?د که من عاشق شدم ، عاشق دختر پیرمرد. اما خان�?اده من مخالف ب�?دند چ�?ن من خان زاده ب�?دم�? دختر پیرمرد .... . خان�?اده ام را با اصرار راضی کردم �?لی پیرمرد شرط �?شر�?طی داشت . شرط ا�? این ب�?د که پیش ا�? بمانند �?در کنار ا�? در ک�?ه کار کند.

این داستان خ�?اجه کاظم فرزند خ�?اجه اسماعیل است که بعدها به استاد کاظم معر�?ف شد. ا�? فرزند یکی از ایلات ب�?د ، آنها ییلاق را در لار �?قشلاق را در جهرم می گذراندند ، در کنار دشت های ر�?دخانه قلات . ر�?ز آشنایی ا�? با پیرمرد به یکی از همین ر�?زهای ک�?چ به جهرم مرب�?ط می ش�?د ر�?زهایی که سرن�?شت ا�? را تغییر داد �? ا�? را یکجا نشین ، سنگ شکن �? �?ارث پیرمرد. این ب�?د که 300 سال قبل استاد کاظم �?ارث غار شنگ تراشان جهرم شد.

پس از استاد کاظم غار سنگ تراشان نسل به نسل به فرزندان �?ن�?ادگان �?ی رسید که هر کدام ح�?د�?د 80-70 سال در این غار سنگ تراشیدند که بعضی از شاگردان آنها که در آنجا کار می کردند سهام دار این غار شدند که آنها را به عن�?ان �?ارثان فرعی یاد می کنیم.

گاهی پرسیده می ش�?د که انگیزه تراشیدن این غار چه ب�?ده ؟ آیا برای پناهگاه ب�?ده ؟ ما این سئ�?ال را از جناب آقای نقش�?ار که یکی از �?ارثان این غار هستند پرسیدیم ایشان این ط�?ر ج�?اب دادند که خیر این غارپناهگاه نب�?ده بلکه این سنگ ها را به فر�?ش می رساندند که جنبه اقتصادی داشت که این سنگها علا�?ه بر مصرف در جهرم به شهرهای شیراز�? اصفهان نیز می فرستاندند . این سنگها در سلختمان سازی م�?رد استفاده قرار می گرفته که بیشتردر سر ست�?ن ها ، رخ بان ، سنگ فرش ، �? نما م�?رد استفاده قرار می گرفته . ابعاد سنگ های تراشیده به اقتضای کاربرد آن متفا�?ت ب�?ده که این ابعاد عبارتند از :

همجنین ایشان جنس این سنگها را مرمر نرسیده فرم�?دندکه به دلیل مقا�?مت کمتر �? فرسایش زیاد که نسبت به به دیگر سنگها دارد بعد ها با آمدن سنگهای نی ریز �?... دیگر تقاضایی برای این ن�?ع سنگ نب�?د.

جالب این جاست که ک�?ه به این عظمت �? مقا�?مت �? سختی با چه �?سایلی می تراشیدن ؟ تنها �?سایلی که در اختیار داشتد برای تراشین سنگها اره ، اره د�? سر ، پتک �? اخی ب�?ده.